Топ-100

ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 4




                                               

Яйцаклад

Яйцакла́д - вонкавы палавы орган для адкладвання яец у самак многіх насякомых і некаторых рыб. У насякомых яйцаклад - відазмененыя канечнасці 8 і 9 сегментаў брушка; складаецца з 3 пар створак, між асновамі якіх знаходзіцца палавая адтуліна. Яйцы ...

                                               

Лабок

Лабок - у анатоміі чалавека прадстаўленае ў абодвух палоў мяккотканкавае ўтварэнне, размешчанае дакладна над вонкавымі палавымі органамі адпаведна праекцыі лоннага зрашчэння і выступае над навакольнай вобласцю дзякуючы развітой падскурнай аснове. ...

                                               

Лоннае сучляненне

Лоннае сучляненне або лабковы сімфіз - размешчанае па сярэдняй лініі вертыкальнае злучэнне верхніх галін лонных костак. Размяшчаецца спераду ад мачавога пузыра і зверху ад вонкавых палавых органаў. У мужчын да лоннага сучлянення прымацоўваецца зв ...

                                               

Мачавы пузыр

Мачавы пузыр - полы мышачны орган вылучальнай сістэмы пазваночных жывёл і чалавека, размешчаны ў малым тазе; служыць для назапашвання адчякаючай з нырак мачы і перыядычнага яе вывядзення праз мочаспускальны канал. Мачавы пузыр у чалавека адзін, ё ...

                                               

Гармоны

Гармо́ны - сігнальныя рэчывы, што выпрацоўваюцца эндакрыннымі залозамі непасрэдна ў кроў і аказваюць складанае і шматбаковае ўздзеянне на арганізм цалкам альбо на вызначаныя органы і тканкі-мішэні. Толькі невялікая колькасць гармона патрабуецца д ...

                                               

Вазапрэсін

Вазапрэсін, таксама Антыдыўрэтычны гармон - гармон гіпаталамуса, які назапашваецца ў задняй долі гіпофізу і адтуль сакрэтуюцца ў кроў. Сакрэцыя павялічваецца пры павышэнні осмалярнасці плазмы крыві і пры памяншэнні абёму пазаклеткавай вадкасці. В ...

                                               

Інулін

Інулін - поліфруктазан, які можа быць атрыманы ў выглядзе аморфнага парашка і ў выглядзе крышталёў, лёгка растваральны ў гарачай вадзе і цяжка ў халоднай. Малекулярная маса 5000-6000. Мае салодкі смак. Пры гідролізе пад дзеяннем кіслот і фермента ...

                                               

Латэнтны аўтаімунны дыябет у дарослых

Латэнтны аўтаіммунны дыябет у дарослых - цукровы дыябет, сімптомы і пачатковае цячэнне якога адпавядаюць клінічнай карціне дыябету другога тыпу, але прытым этыялогія ляжыць бліжэй да дыябету першага тыпу: выяўляюцца антыцелы да бэта-клетак падстр ...

                                               

Залоза

Залозы - органы жывёл і чалавека, якія выпрацоўваюць і выдзяляюць спецыфічныя фізіялагічна актыўныя рэчывы і ўдзельнічаюць у розных фізіялагічных функцыях і біяхімічных працзсах у арганізме. Болынасць залоз утвораны эпітэліяльнай тканкай і добра ...

                                               

Бісусавая залоза

Бісусавая залоза - орган, які размяшчаецца ў назе многіх двухстворкавых малюскаў і служыць для выпрацоўкі арганічнага рэчыва у форме нітак вельмі высокай трываласці, прызначаных для прымацавання жывёлы да субстрату. Орган гамалагічны падэшвеннай ...

                                               

Залозы ўнутранай сакрэцыі

Залозы ўнутранай сакрэцыі, інкрэторныя залозы, эндакрынныя залозы - органы жывёл і чалавека, якія выпрацоўваюць і выдзяляюць фізіялагічна акгыўныя рэчывы непасрэдна ў кроў або лімфу. У іх адсутнічаюць вывадныя пратокі. Да залоз унутранай сакрэцыі ...

                                               

Наднырачнікі

Наднырачнікі, наднырачныя залозы - парныя залозы вышэйшых пазваночных жывёл і чалавека, якія размяшчаюцца каля верхніх полюсаў нырак. Наднырачнікі чалавека масай каля 5 г. У наднырачніках вылучаюць вонкавы коркавы слой 90 % залозы і ўнутраны - ма ...

                                               

Падстраўнікавая залоза

Падстраўнікавая залоза - орган стрававальнай сістэмы пазваночных. У рыб падстраўнікавая залоза слаба адасобленая, больш выразнае вылучэнне ў самастойны орган назіраецца ў амфібій. У птушак і млекакормячых падстраўнікавую залозу абгінае дванаццаці ...

                                               

Сальныя залозы

Сальныя залозы размешчаныя ў скуры, выдзяляюць сакрэт, які надае скуры і валасам воданепрымальныя ўласцівасці і эластычнасць. Маюць выгляд разгалінаваных пузыркоў. У адрозненне ад потавых залоз, якія выдзяляюць сакрэт у знешняе асяроддзе без пару ...

                                               

Слёзная залоза

Слёзная залоза - буйная залоза вока наземных жывёл і чалавека. Размешчана пад верхнім павекам вонкавага вугла вачніцы. У слізістай абалонцы вока ёсць і дабавачныя слёзныя залозы напр., у чалавека 1 - 22. Яны выпрацоўваюць слёзы - празрыстую вадка ...

                                               

Хвастцовая залоза

Хвастцовая залоза ці надхваставая - размешчана над хваставымі пазванкамі, сакрэт якой выводзіцца вонкі праз буйныя пратокі. Сам па сабе сакрэт алеісты і выкарыстоўваецца птушкамі для змазкі перя, засцерагаючы іх ад намакання, захоўваючы эластычна ...

                                               

Гіпаталамус

Гіпаталамус - аддзел галаўнога мозгу, размешчаны ніжэй за таламус, або "глядзельных грудоў", за што і атрымаў сваю назву. Гіпаталамус размяшчаецца спераду ад ножак мозгу і складаецца з шэрагу структур: размешчанай спераду глядзельнай і нюхальнай ...

                                               

Гіпофіз

Гіпофіз - мазгавы прыдатак ў форме круглявага ўтварэння, размешчанага на ніжняй паверхні галаўнога мозгу ў касцяной кішэні, званай турэцкім сядлом, выпрацоўвае гармоны, якія ўплываюць на рост, абмен рэчываў і рэпрадуктыўную функцыю. Зяўляецца цэн ...

                                               

Шышкападобнае цела

Эпіфіз, пінеальная жалеза, ці шышкападобнае цела - невялікі орган, які выконвае эндакрынную функцыю, лічыцца складовай часткай фотаэндакрыннай сістэмы; прымацаваны ланцужкамі да абодвух зрокавых бугроў прамежкавага мозга. Няпарная ўтварэнні шарав ...

                                               

Эпіфіз

Эпіфіз, або шышкападобнае цела - невялікі орган, які выконвае эндакрынную функцыю, які лічыцца складовай часткай фотаэндакрыннай сістэмы. Няпарнае ўтварэнне шаравата-чырвонага колеру, размешчанае ў цэнтры мозгу паміж паўшарямі ў месцы міжталамічн ...

                                               

Вобласць цывільнага кіравання

Вобласць цывільнага кіравання - адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка на тэрыторыях, акупаваных Трэцім рэйхам у час Другой сусветнай вайны. Тэрыторыі, на якіх пасля акупацыі замест ваеннай адміністрацыі паступова ўводзілася нямецкая цывільная ад ...

                                               

Рэгіёны Швецыі

Рэгіёны Швецыі - тры традыцыйныя часткі, па сутнасці тры групы правінцый, Швецыі. Рэгіёны не маюць цяпер якога-небудзь адміністрацыйнага значэння, аднак захоўваюць культурную і гістарычную значнасць. Часцей за ўсё іх называюць "landsdelar", што п ...

                                               

Рэйхсгау

Рэйхсгау - адміністрацыйная адзінка Трэцяга рэйха, створаная на зноў далучаных да Германскай імперыі тэрыторыях; існавала з 1939 па 1945 год. Не варта блытаць з партыйнымі гау. Главой рэйхсгау быў імперскі штатгальтар, які па сумяшчальніцтве зяўл ...

                                               

Краіна Мора

Краіна Мора, або Прыморе - даслоўны пераклад акадскай назвы багністай вобласці, якая прылягала да верхняй часткі Персідскага заліва і рэк, што ўпадаюць у яго. Царскія спісы згадваюць дзесяць ці адзінаццаць цароў дынастыі Краіны Мора, якія носяць ...

                                               

Карта Віда-Ляцкага

Ка́рта Віда-Ляцкага - першая вядомая геаграфічная карта, створаная і выдадзеная на тэрыторыі ВКЛ, другое - Вільня, 1555). Паказвае ўсходнія раёны Маскоўскай дзяржавы і частку тэрыторыі ВКЛ, прызначалася для інфармавання заходнееўрапейскай аўдытор ...

                                               

Эбсторфская карта

Эбсторфская ка́рта створаная каля 1284 года круглая каляровая карта вядомага свету на пергаментным аркушы агульнай плошчай 13 м². Аўтарства прыпісваюць ці то англійскаму схаласту Гервасію Тыльберыйскаму памёр у 1235 годзе, ці то Гервасію фон Тыль ...

                                               

Хайсы

У XIX ст. вядома ў складзе маёнтка Лужасна. У 1834 г. у вёсцы 42 рэвізскія сялянскія душы. У 1846 г. прыватная ўласнасць маёра і кавалера памешчыка Мікалая Енькі. У 1847 г. - 10 двароў. На пачатку XX ст. вёска ў Мішкаўскай воласці Віцебскага паве ...

                                               

Ізаглоса

Ізаглоса - лінія, нанесеная на геаграфічную карту, якая злучае пункты з аднолькавымі дыялектнымі асаблівасцямі.

                                               

Лінія Жарэ

Лінія Жарэ - ізаглоса ойльскіх моў. Гэта лінія была ўпершыню ўсталявана Шарлем Жарэ і апублікавана ў 1823 годзе. Лінія Жарэ падзяляе розныя дыялекты ойльскіх моў. На поўнач ад ізаглосы захавалася вымаўленне /k/ і /g/ перад /a, а ў паўднёвых дыяле ...

                                               

Айканіміка

Айканіміка - раздзел тапанімікі, які вывучае айконімы - уласныя назвы паселішчаў. Сукупнасць айконімаў пэўнай тэрыторыі называецца айканіміяй.

                                               

Мікратапаніміка

Мікратапаніміка - малы, τόπος - мясціна, ὄνομα - імя) - кірунак тапанімікі, які вывучае мікратапонімы - назвы малых геаграфічных абектаў: лясоў, лугоў, палёў, урочышчаў і інш. Мікратапаніміка даследуе паходжанне гэтых назваў, іх сэнсавае значэнне ...

                                               

Тапаніміка

Тапаніміка, ад грэч.: τόπος - мясцовасць, ὄνομα, - імя, раздзел анамастыкі, які вывучае назвы геаграфічных абектаў. Даследуе паходжанне назваў, іх сэнсавае значэнне, развіццё, сучасны стан, вымаўленне і напісанне. Як спецыяльная навуковая дысцыпл ...

                                               

Урбаністыка

Урбані́стыка - раздзел эканамічнай геаграфіі, які займаецца комплексным аналізам і вывучэннем праблем, звязаных з функцыянаваннем і развіццём гарадскіх цэнтраў. За няпоўныя сто гадоў свайго адасобленага развіцця як вобласць прыкладных ведаў мела ...

                                               

Ісіда

Ісіда - адна з найвялікшых багінь старажытнасці, якая стала ўзорам для разумення егіпецкага ідэалу жаноцкасці і мацярынства. Яна шанавалася як сястра і жонка Асірыса, маці Гора, а, адпаведна, і фараонаў, якія спрадвечна лічыліся зямным увасабленн ...

                                               

Тэлус

Тэлус - старажытнарымскае бажаство маці-зямлі, звалася таксама Tellus Mater і прызывалася ў малітвах разам з Цэрэрай. Адпаведнае мужчынскае бажаство насіла імя Tellumo. Як прадстаўніца зямлі, Тэлус супрацьпастаўлялася Юпітэру, бажаству неба. У кл ...

                                               

Сяброўства

Сяброўства, таксама Дружба - бескарыслівыя асабістыя ўзаемаадносіны паміж людзьмі, заснаваныя на даверы, шчырасці, узаемных сімпатыях, агульных інтарэсах і захапленні. Абавязковымі прыкметамі дружбы зяўляюцца давер і цярпенне. Людзей, звязаных па ...

                                               

Буйвалы

Буйвалы - агульная назва пустарогіх з родаў Syncerus і Bubalus. Буйвал афрыканскі або кафрскі Syncerus caffer Афрыканскія буйвалы Syncerus Буйвал азіяцкі або вадзяны Bubalus bubalis Азіяцкія буйвалы Bubalus Буйвал філіпінскі або карабаа Bubalus b ...

                                               

Сельскагаспадарчыя жывёлы

Сельскагаспадарчыя жывёлы - хатнія жывёлы, якія гадуюцца чалавекам для атрымання прадуктаў харчавання, сыравіны вытворчасці, а таксама выконваюць транспартныя і працоўныя функцыі. У паняцце "сельскагаспадарчыя" уваходзяць розныя пароды птушак, зв ...

                                               

Меланхолік

Меланхо́лік - адзін з чатырох тыпаў тэмпераменту ў класіфікацыі Гіпакрата. Чалавека меланхалічнага тэмпераменту можна ахарактарызаваць як лёгка ранімага, схільнага глыбока перажываць нават нязначныя няўдачы, але вонкава млява рэагавальнага на нав ...

                                               

Лянота

Лянота - адсутнасць ці недахоп працавітасці, перавага свабоднага часу над працоўнай дзейнасці. Традыцыйна расцэньваецца як загана, паколькі лічыцца, што гультаяваты чалавек зяўляецца нахлебнікам грамадства. У той жа час, ва ўмовах інтэнсіўнай экс ...

                                               

Вульвіт

Вульвіт - запаленне вонкавых жаночых палавых органаў. Часцей развіваецца другасна ў выніку раздражнення вульвы паталагічнымі вылучэннямі з похвы. У дзяўчынак характэрна спалучэнне вульвіта і запалення похвы. Вульвіт праяўляецца паленнем і свербам ...

                                               

Нетрыманне мачы

Нетрыманне мачы - міжвольнае выдзяленне мачы ад парушэння функцыі сфінктараў мачавога пузыра. Зяўляецца вынікам пашкоджання цэнтральнай нервовай сістэмы, спіннога мозгу, заганаў развіцця мачавых шляхоў і энурэзу. Вылучаюць 2 віды нетрымання: 1) с ...

                                               

Авуляцыя

Авуляцыя - зява, якая ўяўляе сабой выхад яйцаклеткі з яечніка ў поласць цела ў выніку разрыву спелага фалікула. З поласці цела яйцаклетка трапляе ў яйцавод, дзе адбываецца апладненне. Біялагічны сэнс авуляцыі складаецца ў вызваленні яйцаклеткі ад ...

                                               

Гіпаменарэя

Гіпаменарэя, таксама вядомая як малыя або скудныя менструацыі, – гэта надзвычай малы крывацёк падчас менструацыі. Працігеглая гіперменарэі, або менарагіі.

                                               

Дэфларацыя

Дэфларацыя - парушэнне суцэльнасці дзявочай плявы. Звычайна адбываецца пры першым палавым акце, але часам дзявочая плява расцягваецца і застаецца непашкоджанай пасля неаднаразовых палавых актаў. Бывае дэфларацыя з нязначным крывацёкам, але нярэдк ...

                                               

Менструацыя

Менструацыя, месячныя або рэгулы - частка менструальнага цыкла жаночага арганізма, адрыньванне функцыянальнага пласта эндаметрыя, якое суправаджаецца крывацёкам. Ад першага дня менструацыі пачынаецца адлік менструальнага цыкла. Тое, што менструал ...

                                               

Фалопіевы трубы

Фалопіевы трубы, або маткавыя трубы - парны трубчасты орган, які злучае поласць маткі з брушной поласцю. Названы ў гонар італьянскага анатома Габрыэля Фалопіа, які ўпершыню апісаў іх. Орган ажыццяўляе функцыю транспартавання яйцаклеткі і спермата ...

                                               

Эндаметрый

Эндаметрый - - унутраная слізістая абалонка цела маткі, якая высцілае поласць маткі і багата забяспечаная крывяноснымі сасудамі.

                                               

Цяжарнасць чалавека

Цяжарнасці чалавека - стан арганізму жанчыны, калі ў яе рэпрадуктыўных органах знаходзіцца эмбрыён ці плод, які развіваецца. Цяжарнасць узнікае ў выніку зліцця жаночай і мужчынскай клетак. Сусветная арганізацыя аховы здароўя вызначае нармальны тэ ...

                                               

Роды ў чалавека

Ро́ды - натуральны фізіялагічны працэс, які завяршае цяжарнасць і складаецца з выгнання плода і паследу з маткі праз канал шыйкі маткі і похву, званымі ў гэтым выпадку радавымі шляхамі. Пачатак родаў папярэднічаецца зяўленне схватак. Працэс нарма ...